De Britse traditie van kerstcrackers

Een kerstcracker is een papieren koker die twee mensen aan de eettafel uit elkaar trekken. Daarbij klinkt een knal en binnenin zitten een papieren hoedje, een grap en een klein cadeautje. De traditie ontstond in 1847 in Londen en maakt nu deel uit van het kerstdiner in Groot-Brittannië, Ierland en een groot deel van Noord-Europa.

Wat zit er in een kerstcracker?

Elke cracker bevat vier dingen:

• Het knalmechanisme. Twee strookjes karton met een kleine hoeveelheid zilverfulminaat op de plek waar ze elkaar overlappen. Als ze uit elkaar worden getrokken, ontstaat de knal. Er wordt geen buskruit gebruikt en er ontstaat geen vlam.
• Een papieren hoedje. Meestal een kroon, plat opgevouwen. Iedereen aan tafel draagt er tijdens de maaltijd een.
• Een grap. Een strookje papier met een grap of raadsel dat hardop wordt voorgelezen. De grappen zijn berucht om hun flauwheid, en dat is juist de bedoeling.
• Een cadeautje. Een klein voorwerp: een sleutelhanger, een puzzel, een opwindbaar speeltje of een flesopener. De kwaliteit van het cadeautje is wat een goedkope kerstcracker onderscheidt van een goede.

Onze kerstcrackers zijn afkomstig van Robin Reed, die ze sinds 1929 in Engeland maakt.

Wie heeft de kerstcracker uitgevonden?

Tom Smith, een banketbakker uit Londen, vond de kerstcracker uit in 1847. Hij had Franse bonbons gezien die in gedraaid papier waren verpakt en wilde iets soortgelijks in Groot-Brittannië verkopen. De verkoop verliep moeizaam totdat hij het knaleffect toevoegde. Naar verluidt kwam hij op dat idee toen hij een houtblok in het vuur hoorde knetteren.

In de jaren 1860 werd het snoepje vervangen door een klein cadeautje, waarna het papieren hoedje en de spreuk volgden. De zonen van Smith breidden het assortiment uit en sindsdien is het concept nauwelijks veranderd.

Hoe trek je een kerstcracker open?

Twee personen pakken elk een uiteinde vast en trekken eraan. De cracker scheurt aan de zwakkere kant, het knaleffect gaat af en de inhoud valt eruit aan de kant van degene die het grootste deel vasthoudt.

Aan tafel is het gebruikelijk dat iedereen de armen kruist, in elke hand de cracker van een buur pakt en dat iedereen tegelijk trekt. Zo opent de hele tafel de crackers tegelijkertijd.

Wanneer trekt u de Christmas crackers tijdens het kerstdiner?

Vóór de maaltijd, zodra iedereen aan tafel zit. De hoedjes worden meteen opgezet en blijven de hele maaltijd op. De grapjes worden tussen de gangen door voorgelezen.

Sommige families wachten tot na het hoofdgerecht. Beide opties zijn prima, zolang iedereen het maar tegelijk doet.

Hoeveel crackers hebt u nodig?

Eén per persoon. Crackers worden geleverd in dozen van zes, acht of twaalf, dus tel het aantal zitplaatsen en rond naar boven af. Overgebleven crackers kunnen prima tot volgend jaar worden bewaard, mits ze droog worden opgeslagen.

Crackers kiezen

Ze onderscheiden zich op drie punten:

• Formaat. Van 30 cm tot 35 cm. Grotere crackers bevatten grotere cadeaus.
• Het cadeau binnenin. Sommige sets bevatten een cadeau in een bepaald thema, zoals een opwindbaar figuurtje dat over de tafel racet. Andere bevatten een gemengd assortiment.
• Het ontwerp. Crackers liggen gedurende de hele maaltijd op tafel, dus het papier is net zo belangrijk als de inhoud.

Veelgestelde vragen

Zijn kerstcrackers veilig voor kinderen?

Het knaleffect is veilig en veroorzaakt geen vlam, maar crackers bevatten kleine onderdelen en zijn niet geschikt voor kinderen jonger dan drie jaar. Een volwassene moet de cracker samen met een klein kind uit elkaar trekken.

Kunnen kerstcrackers per post worden verzonden?

Over de weg en over zee wel. Luchtpost is in de meeste landen beperkt omdat het knaleffect als pyrotechnisch artikel wordt beschouwd. Controleer daarom de regels voordat u crackers per vliegtuig naar het buitenland verzendt.

Kan ik crackers tot volgend jaar bewaren?

Ja. Bewaar ze plat op een droge plaats binnenshuis. Vochtig papier verzwakt het knaleffect.

Zijn crackers alleen een Britse traditie?

Ze zijn ontstaan in Groot-Brittannië en zijn daar en in Ierland nog altijd het populairst, maar inmiddels zijn ze ook heel gebruikelijk in Scandinavië, Nederland en Duitsland, en in Australië, Canada en Nieuw-Zeeland.

Wat doe je met het papieren hoedje?

Draag het. Volgens de traditie blijft de kroon tijdens de hele maaltijd op, ongeacht hoe die eruitziet.